İçerik Görüntüleme

İsim Tanımlıkları ve Çekimleri

Artikel (İsim Tanımlığı)

Almanca isimler;
eril (der Mann), dişil (die Straße), ya da nötr (das Hotel) cinsiyette olabilir.

İsmin cinsiyetine ismin önünde duran artikeller (isim tanımlığı) veya zamirlerle işaret edilir.
Artikel ile isim doğrudan ilişkilidir.

Belirsiz Artikel, ilk kez bahsedilen isimleri söylemek için kullanılır.
Belirsiz Artikel aynı zamanda sayı olan 1 anlamına da gelir.
Çoğul isimlerle belirsiz Artikel kullanılmaz.

maskulin feminina neutral Plural für alle Nomen
ein Tisch
bir masa
eine Lampe
bir lamba
ein Bett
bir yatak
Stühle
sandalyeler
ein Pullover
bir kazak
eine Jacke
bir ceket
ein T-Shirt
bir tişört
Schuhe
ayakkabılar
Auf der Straße läuft ein Hund.
= Caddede bir köpek yürüyor.
Ich kaufe heute Äpfel.
= Bugün elma(lar) satın alıyorum.

Belirli artikel, bir isim, tanınan ya da tamamen tasvir edilebilir olduğunda kullanılır.

maskulin feminina neutral Plural für alle Nomen
der Käse
peynir
die Schokolade
çikolata
das Brot
ekmek
die Lebensmittel
yiyecekler
der Tisch
masa
die Lampe
lamba
das Bett
yatak
die Stühle
sandalyeler
der Pullover
kazak
die Jacke
ceket
das T-Shirt
tişört
die Schuhe
ayakkabılar
Der Schrank in der Ecke kostet 240 EUR.
= Köşedeki dolabın fiyatı 240 Euro

Olumsuzluk kelimesi olan “kein” olumsuzlama yaparken isimden önce kullanılır.

maskulin feminina neutral Plural für alle Nomen
kein Käse
Peynir değil
keine Schokolade
Çikolata değil
kein Brot
Ekmek değil
keine Lebensmittel
Yiyecek(ler) değil
kein Tisch
Masa değil
keine Lampe
Lamba değil
kein Bett
Masa değil
keine Stühle
Sandalye(ler) değil
kein Salat
Salata değil
keine Idee
Fikir değil
kein Wetter
Hava değil
keine Schuhe
Ayakkabı(lar) değil
Wir haben leider keine Orangen mehr.
= Maalesef portakalımız kalmadı.

Tanımlık Çekimi

İsimler bazen Artikel’in değiştirilmesiyle ve bazen de isimin sonuna bir ek getirilmesiyle çekimlenir.

Durum:

  • Nominativ (wer? was?) İsmin yalın hali (Kim? Ne?)
  • Genitiv (wessen?) İsmin -nin hali (Kimin?)
  • Dativ (wem?) İsmin -e hali (Kime?)
  • Akkusativ (wen? was?) İsmin -i hali (Kimi? Neyi?)

Artikel’i der ve das olan isimlerin çoğu, tekil –in hallerinde „-s“ ya da „-es“ son eki alırlar. „-es“ son eki tek heceli isimlerde ve sonu „-s”, „-ss”, „-ß”, „-sch”, „-z”, „tz”, „-x“ ile biten isimlerde görülür.

İsmin –e halinde bulunan isimlerin çoğulları çoğunlukla „-n“ ya da „-en“ son ekleri alırlar.

Belirsiz Artikel’ler

maskulin feminina neutral Plural für alle Nomen
Nominativ
  • ein Tisch
    bir masa
  • ein Pullover
    bir kazak
  • ein Wohnwagen
    bir karavan
  • eine Lampe
    bir lamba
  • eine Jacke
    bir ceket
  • eine Altbauwohnung
    (eski binaların içinde bulunan) daire
  • ein Bett
    bir yatak
  • ein T-Shirt
    bir tişört
  • ein Bauernhaus
    çiftlik evi
  • Stühle
    sandalyeler
  • Schuhe
    ayakkabılar
  • Häuser
    evler
Genitiv
  • eines Tisches
  • eines Pullovers
  • eines Wohnwagens
  • einer Lampe
  • einer Jacke
  • einer Altbauwohnung
  • eines Bettes
  • eines T-Shirts
  • eines Bauernhauses
  • Stühle
  • Schuhe
  • Häuser
Dativ
  • einem Tisch
  • einem Pullover
  • einem Wohnwagen
  • einer Lampe
  • einer Jacke
  • einer Altbauwohnung
  • einem Bett
  • einem T-Shirt
  • einem Bauernhaus
  • Stühlen
  • Schuhen
  • Häusern
Akkusativ
  • einen Tisch
  • einen Pullover
  • einen Wohnwagen
  • eine Lampe
  • eine Jacke
  • eine Altbauwohnung
  • ein Bett
  • ein T-Shirt
  • ein Bauernhaus
  • Stühle
  • Schuhe
  • Häuser

Belirli İsim Tanımlığı (Belirli Artikel)

maskulin feminina neutral Plural für alle Nomen
Nominativ
  • der Tisch
    masa
  • der Pullover
    kazak
  • die Lampe
    lamba
  • die Jacke
    ceket
  • das Bett
    yatak
  • das T-Shirt
    tişört
  • die Stühle
    sandalyeler
  • die Schuhe
    ayakkabılar
Genitiv
  • des Tisches
  • des Pullovers
  • der Lampe
  • der Jacke
  • des Bettes
  • des T-Shirts
  • der Stühle
  • der Schuhe
Dativ
  • dem Tisch
  • dem Pullover
  • der Lampe
  • der Jacke
  • dem Bett
  • dem T-Shirt
  • den Stühlen
  • den Schuhen
Akkusativ
  • den Tisch
  • den Pullover
  • die Lampe
  • die Jacke
  • das Bett
  • das T-Shirt
  • die Stühle
  • die Schuhe

Olumsuzluk “kein”

maskulin feminina neutral Plural für alle Nomen
Nominativ
  • kein Tisch
    Masa değil
  • kein Salat
    Salata değil
  • keine Lampe
    Lamba değil
  • keine Idee
    Fikir değil
  • kein Bett
    Masa değil
  • kein Wetter
    Hava değil
  • keine Stühle
    Sandalye(ler) değil
  • keine Schuhe
    Ayakkabı(lar) değil
Genitiv
  • keines Tisches
  • keines Salates
  • keiner Lampe
  • keiner Idee
  • keines Bettes
  • keines Wetters
  • keiner Stühle
  • keiner Schuhe
Dativ
  • keinem Tisch
  • keinem Salat
  • keiner Lampe
  • keiner Idee
  • keinem Bett
  • keinem Wetter
  • keinen Stühlen
  • keinen Schuhen
Akkusativ
  • keinen Tisch
  • keinen Salat
  • keine Lampe
  • keine Idee
  • kein Bett
  • kein Wetter
  • keine Stühle
  • keine Schuhe

İsmin -in hali

Genitiv (ismin -nin hali) ve "von" ile açımlama

Genitiv (ismin -nin hali) Almancada ismin hallerinden ikincisidir. Genitiv bir şeyin kime ait olduğunun ifadesidir ve cümlede "Kimin?" sorusuna verilen cevaptan oluşur.

Wessen Auto ist das? (= Bu kimin arabası?)
Das ist das Auto des Vaters.
Bu babanın arabası.
Wessen Tasche ist das?
Bu kimin çantası?
Das ist die Tasche der Mutter.
Bu annenin çantası.
Wessen Ball ist das?
Bu, kimin topu?
Das ist der Ball des Mädchens.
Bu, kızın topu.
Wessen Bücher sind das?
Bunlar kimin kitapları?
Das sind die Bücher der Kinder.
Bunlar çocukların kitapları.
Nominativ (ismin yalın hali) Genitiv (ismin -nin hali)
der Vater (= baba) des Vaters (= babanın)
die Mutter (= anne) der Mutter (= annenin)
das Mädchen (= kız) des Mädchens (= kızın)
die Kinder (= çocuklar) der Kinder (= çocukların)

"der" ve "das" artikelli sözcükler, Genitiv halinde -s ya da -es takısını alırlar. -es takısı tek heceli sözcüklerin (der Mann → des Mannes, das Haus → des Hauses) ve -d, -t, -s, -sch, - tz ile biten sözcükelerin ardına gelir.

Kişiler ve özel isimlerle birlikte Genitiv kullanımı

Şahıs isimleri Genitiv halinde genellikle -s takısı alır.

Marias Vater ist Arzt.
= Maria'nın babası doktor.
Italiens Dörfer sind schön.
= İtalya'nın köyleri güzeldir.

Genitiv hali, günlük kullanımda çoğu zaman "von + Dativ (ismin -e hali) " ile açımlanarak kullanılır. "Von" Dativ halini gerektiren bir edattır.

Wessen Auto ist das? (= Bu kimin arabası?) Das ist das Auto des Vaters. (= Bu babanın arabası.) / Das ist das Auto von dem Vater. (= Bu, "baba"nın arabası.)
Wessen Tasche ist das? (= Bu kimin çantası?) Das ist die Tasche der Mutter. (= Bu annenin çantası.) / Das ist die Tasche von der Mutter. (= Bu, "anne"nin çantası.)
Wessen Ball ist das? (= Bu, kimin topu?) Das ist der Ball des Mädchens. (= Bu, kızın topu.) / Das ist der Ball von dem Kind. (= Bu, çocuğun topu.)
Wessen Bücher sind das? (= Bunlar kimin kitapları?) Das sind die Bücher der Kinder. (= Bunlar çocukların kitapları.) / Das sind die Bücher von den Kindern. (= Bunlar, çocukların kitapları.)

Çoğul Halleri

Birçok çoğul biçimi vardır. Çoğul son ekleri sözlükten bulunur.

-, ¨-
Sonu „-er”, „-el”, „-en”,ile biten isimlerin çoğu,
sonu „-chen”, „-lein”, ile biten isimlerin hepsi
  • der Mantel (= manto) die Mäntel (= mantolar)
  • der Pullover (= Kazak) die Pullover (= Kazaklar)
  • der Fehler (= Hata) die Fehler (= Hatalar)
  • der Sessel (= Koltuk) die Sessel (= Koltuklar)
  • der Wagen (= Araba) die Wagen (= Arabalar)
  • das Märchen (= Masal) die Märchen (= Masalar)
  • das Fräulein (= (evlenmemiş) genç bayan) die Fräulein (= (evlenmemiş) genç bayanlar)
  • der Körper (= Vücut) die Körper (= Vücutlar)
  • der Rücken (= Sırt) die Rücken (= Sırtlar)
  • der Finger (= Parmak) die Finger (= Parmaklar)
  • der Magen (= mide) die Mägen (= mideler)
-e, -¨e
genellikle tek heceli isimlerde
  • der Rock (= etek) die Röcke (= etekler)
  • der Anzug (= takım elbise) die Anzüge (= takım elbiseler)
  • der Tisch (= masa) die Tische (= masalar)
  • der Stuhl (= sandalye) die Stühle (= sandalyeler)
  • der Kopf (= baş) die Köpfe (= başlar)
  • die Hand (= El) die Hände (= Eller)
  • der Arm (= Kol) die Arme (= Kollar)
  • das Bein (= Bacak) die Beine (= Bacaklar)
  • der Zahn (= Diş) die Zähne (= Dişler)
  • die Brust (= Göğüs) die Brüste (= Göğüsler)
  • der Hals (= boyun/boğaz) die Hälse (= boyunlar/boğazlar)
-er, -¨er
Tek heceli, Artikeli "das" olan,
sonu “-tum” ile biten isimler sık sık
  • das Kleid (= elbise) die Kleider (= elbiseler)
  • das Bild (= Resim) die Bilder (= Resimler)
  • das Buch (= Kitap) die Bücher (= Kitaplar)
  • das Eigentum (= mülkiyet) die Eigentümer (= mülkiyetler)
  • der Mund (= ağız) die Münder (= ağızlar)
-n, -en
Arikeli "die" olan isimler
Sonu „-e”, „-ei”, „-ung”, „-heit”, „-keit”, „-schaft”, ile biten isimler
  • die Krawatte (= kravat) die Krawatten (= kravatlar)
  • die Hose (= pantolon) die Hosen (= pantolonlar)
  • die Bluse (= bluz) die Blusen (= bluzlar)
  • die Jacke (= ceket) die Jacken (= ceketler)
  • die Uhr (= saat) die Uhren (= saatler)
  • die Frau (= kadın) die Frauen (= kadınlar)
  • die Bäckerei (= fırın) die Bäckereien (= fırınlar)
  • die Zeitung (= Gazete) die Zeitungen (= Gazeteler)
  • die Krankheit (= hastalık) die Krankheiten (= Hastalıklar)
  • die Möglichkeit (= Olanak) die Möglichkeiten (= Olanaklar)
  • die Freundschaft (= Arkadaşlık) die Freundschaften (= Arkadaşlıklar)
  • die Schulter (= Omuz) die Schultern (= Omuzlar)
  • die Zehe (= Ayak parmağı) die Zehen (= Ayak parmakları)
  • das Auge (= Göz) die Augen (= Gözler)
  • die Nase (= Burun) die Nasen (= Burunlar)
  • der Junge (= oğlan) die Jungen (= oğlanlar)
-nen
„-in” ile biten "die" Artikelli isimler
  • die Freundin (= Kız arkadaş) die Freundinnen (= Kız arkadaşlar)
-s
Yabancı kelimeler
Sonu „-a”, „-o”, „-i”, „-u” ile biten isimler
  • das T-Shirt (= tişört) die T-Shirts (= tişörtler)
  • der Cousin (= Kuzen) die Cousins (= Kuzenler)
  • das Auto (= Otomobil) die Autos (= Otomobiller)

Birleşik kelimeler

Birleşik kelimeler iki veya ikiden fazla kelimenin birleştirilmesiyle kurulur.

  • İki isim:
    • die Kinder + das Zimmer = das Kinderzimmer
      Çocuklar + Oda = Çocuk odası
    • der Tisch + das Tennis = das Tischtennis
      Masa + tenis = Tenis masası
  • Bir fiil ve bir isim:
    • wohnen + das Zimmer = das Wohnzimmer
      Oturmak (ikamet etmek) + Oda = Oturma odası
    • schlafen + das Zimmer = das Schlafzimmer
      uyumak + Oda = Yatak odası
    • baden + die Wanne = die Badewanne
      banyo yapmak + tekne (banyoda) = Banyo küveti
  • Bir sıfat ve bir isim:
    • weiß + der Wein = der Weißwein
      beyaz + şarap = Beyaz şarap
  • Bir zarf ve bir isim:
    • zusammen + die Arbeit = die Zusammenarbeit
      birlikte + iş = birlikte çalışma
  • Birleşilk kelimenin son parçasını oluşturan kelimenin artikel’i ve çoğul eki yeni oluşan kelimenin artikelini ve çoğul ekini belirler.
    • die Post (-en) + die Karte (-n) = die Postkarte (-n)
      posta + kart = posta kartı
    • das Land (-¨er) + die Karte (-n) = die Landkarte (-n)
      ülke + kart = harita
    • der Flug (-¨e) + die Karte (-n) = die Flugkarte (-n)
      uçuş + kart = uçuş kartı

“-in” ile biten feminen (dişil) isimler

Genellikle feminen meslek ve kişi tanılama isimleri “-in” son ekini alır.

  • der Architekt (= mimar) die Architektin (= bayan mimar)
  • der Journalist (= gazeteci) die Journalistin (= bayan gazeteci)
  • der Lehrer (= öğretmen) die Lehrerin (= bayan öğretmen)
  • der Professor (= profesör) die Professorin (= bayan profesör)

Bazen Umlaut’ta alırlar.

  • der Arzt (= doktor) die Ärztin (= bayan doktor)
  • der Tierarzt (= veteriner) die Tierärztin (= bayan veteriner)
  • der Koch (= aşçı) die Köchin (= bayan aşçı)

“-in” son eki alan isimlerin çoğul hali “-nen” son ekiyle yapılır.

  • die Freundin (= kız arkadaş) die Freundinnen (= kız arkadaşlar)
  • die Studentin (= kız üniversite öğrencisi) die Studentinnen (= kız üniversite öğrencileri)

Bazı maskulen ve feminen meslek isimleri “-mann” ya da “–frau” ile biter.

  • der Bankkaufmann (= bankacı bay) die Bankkauffrau (= bankacı bayan)
  • der Geschäftsmann (= iş adamı) die Geschäftsfrau (= İş bayanı)
  • der Putzmann (= (erkek) temizlikçi) die Putzfrau (= (kadın) temizlikçi)

Bu isimlerin çoğul hali, sonunda “-leute” eklenerek yapılır. (Bütün meslek grupları için)

  • der Geschäftsmann, die Geschäftsfrau die Geschäftsleute (= İş adamları)

İsim son ekleri

heit, -keit, -schaft, -ung son ekleriyle biten isimler

İsim halindeki sözcükler çeşitli son eklerle bitebilir.

  • -heit veya -keit gibi son eklerden oluşan sözcükler sıfatlardan türetilmiştir. İsim halindeki bu sözcükler daima büyük harfle başlar ve artikelleri her zaman "die"dir.
  • -ung son eki ile biten sözcükler fiillerden türetilmiştir. İsim halindeki bu sözcükler daima büyük harfle başlar ve artikelleri her zaman "die"dir.
  • -schaft son ekiyle biten sözcükler fiillerden, sıfatlardan ya da isimlerden türetilmiş olabilir. İsim halindeki bu sözcükler daima büyük harfle başlar ve artikelleri her zaman "die"dir.

-heit son ekiyle biten isimler

  • zerstreut (= dağınık) die Zerstreutheit (= dağınıklık)
  • unsicher (= güvensiz) die Unsicherheit (= güvensizlik)

-keit son ekiyle biten isimler

  • wichtig (= önemli) die Wichtigkeit (= önem)
    Sie haben die Wichtigkeit eines Lebenslaufs eingesehen und festgestellt, dass das Anschreiben ihre Visitenkarte ist. (= Özgeçmiş yazmanın önemini anladılar ve ön yazının onların kartvizitleri anlamına geldiğini gördüler.)
  • fähig (= uygun, yetenekli, becerikli) die Teamfähigkeit (= Takım çalışmasına uygunluk, elverişlilik)
  • selbstständig (= bağımsız) die Selbstständigkeit (= bağımsızlık)

-schaft son ekiyle biten isimler

  • hilfsbereit (= yardımsever) die Hilfsbereitschaft (= yardımseverlik)
  • der Gesell (= arkadaş, yoldaş, adam) die Gesellschaft (= toplum, birlik)
  • eigen (= özgü) die Eigenschaft (= özellik)
  • lernbereit (= öğrenmeye hazır) die Lernbereitschaft (= öğrenmeye hazır olma)

-ung son ekiyle biten isimler

  • sich bewerben (= bir işe başvurmak) die Bewerbung (= iş başvurusu)
    Wenn man in Deutschland eine Arbeit sucht, sind gute Bewerbungsunterlagen schon die halbe Sache. (= Almanya'da bir iş arıyorsanız başvuru belgelerinin iyi olması işin sonucunu büyük oranda belirler.)
  • vereinigen (= birleştirmek) die Vereinigung (= birleşme)
    Damals nach 8 Jahren der Wiedervereinigung zweier Deutschlands, hat die Agentur für Arbeit in Ludwigslust, das ist nur 35 km weg von Schwerin, ein Institut beauftragt ganz viele Menschen, die nach der sogenannten „Wende“ keine Arbeit mehr hatten, in einem Seminar zu schulen. (= O dönemde, iki Almanya'nın birleşmesinden 8 yıl sonra, Schwerin'e sadece 35 km mesafede bulunan Ludwigslust'daki İş ve İşçi Bulma Kurumu, dönüm noktası diye adlandırılan (iki Almanya'nın) birleşmeden sonra artık bir işleri olmayan çok sayıda insana bir seminer çerçevesinde eğitim vermek için bir enstitüyü görevlendirmişti.)
  • finden (= bulmak) die Findung (= bulma)
  • offenbaren (= açıklamak, ifşa etmek, vahyetmek) die Offenbarung (= açıklama, bildirme, aydınlanma)
    Für einige waren die neuen Wege der Jobfindung fast wie eine Offenbarung. (= Bazıları için iş bulma konusundaki bu yeni yollar neredeyse bir aydınlanma oldu.)
  • bezahlen (= ödemek) die Bezahlung (= ödeme)
    Man hat ganz vieles per Handschlag geregelt: die Arbeitszeiten, die Bezahlung, den Urlaub. (= Birçok şey el sıkışılarak düzenlenirdi (el sıkışarak anlaşma sağlanırdı): Çalışma saatleri, ücret, tatil. )
  • vorstellen (= tanıştırmak) die Vorstellung (= tanışma)
    Mit Hilfe von Rollenspielen konnten sie für ein zukünftiges Vorstellungsgespräch üben, sich in die Rolle eines Arbeitgebers und Arbeitnehmers hineinversetzen und gestärkt ihrer Bewerbungsphase entgegen treten. (= Rollerle canlandırmak suretiyle gelecekteki bir iş görüşmesinin alıştırmasını yaptılar, kendilerini işverenin ve çalışanın yerine koydular ve iş başvurusu süreçlerine doğru daha sağlam adımlarla ilerlediler.)
  • genugtun (= tazmin etmek, ödemek) die Genugtuung (= tazminat, memnuniyet)
    Das Gefühl den Menschen geholfen zu haben, war eine große Genugtuung und ein Lob, wie kein anderes. (= İnsanlara yardım etmiş olma duygusu bizim için benzersiz derecede büyük bir memnuniyet ve övünç oldu.)
Başa Dön